Një pjesë e frekuencave që sot përdoren për transmetimet televizive numerike tokësore në Shqipëri do të kalojnë në dispozicion të rrjeteve celulare 5G. Qeveria ka miratuar projektligjin që nis procesin e lirimit të brezit 700 MHz, ndërsa për televizionet kombëtare dhe RTSH-në parashikohet një fond kompensimi prej 6.43 milionë eurosh.
Këshilli i Ministrave miratoi më 12 nëntor projektligjin “Për lirimin e frekuencave të Digital Divident-it Dy (DD2)”, i cili parashikon zhvendosjen e transmetimeve televizive numerike tokësore nga brezi 694–790 MHz drejt frekuencave nën 694 MHz.
Objektivi është që spektri 700 MHz, aktualisht i përdorur pjesërisht nga operatorët audiovizivë, t’i kalojë AKEP-it dhe më pas të vihet në dispozicion të rrjeteve të komunikimeve elektronike të gjeneratës së pestë, 5G.
Çfarë ndryshon për televizionet?
Projektligji prek operatorët e rrjeteve numerike kombëtare të licencuar nga AMA, si edhe rrjetet numerike të Radiotelevizionit Shqiptar.
Këta operatorë do të duhet të përshtatin ose ndryshojnë një pjesë të infrastrukturës së transmetimit, në mënyrë që kanalet televizive të vazhdojnë të shpërndahen në frekuenca të tjera.
Procesi duhet të zhvillohet pa ndërprerë aksesin e publikut në programet televizive.
Sipas projektligjit, AMA duhet ta përfundojë migrimin jo më vonë se gjashtë muaj nga hyrja në fuqi e ligjit.
6.43 milionë euro kompensim
Për të mbuluar pjesërisht kostot që televizionet dhe RTSH-ja do të kenë nga ndryshimi i infrastrukturës, qeveria ka parashikuar një fond prej saktësisht 6,432,500 eurosh.
Fondi do të financohet nga buxheti i Ministrisë së Infrastrukturës dhe Energjisë dhe do të ndahet në dy këste.
Kësti i parë, 3,216,250 euro, parashikohet të paguhet në fillim të procesit për të mbështetur investimet në pajisje dhe përshtatjen e sistemeve të transmetimit.
Gjysma tjetër, po 3,216,250 euro, do të paguhet gjatë vitit 2027, pasi AMA dhe AKEP të verifikojnë se brezi 700 MHz është liruar.
Operatorët duhet të dokumentojnë investimet dhe kostot përmes faturave, kontratave të shërbimit dhe dokumentacionit financiar përkatës. AMA do të verifikojë gjithashtu nëse subjektet kanë detyrime të papaguara ndaj autoritetit, gjoba të ekzekutueshme apo përdorim të paautorizuar të frekuencave.
Nga televizioni te 5G
Pas përfundimit të migrimit, AMA dhe AKEP do të kenë dy javë për të verifikuar teknikisht lirimin e brezit.
Më pas, frekuencat do t’i kalojnë nën administrim AKEP-it.
Sipas projektligjit, AKEP do të ketë deri në gjashtë muaj nga lirimi i brezit për të zhvilluar procedurat e dhënies së këtyre frekuencave për rrjetet celulare 5G.
Brezi 700 MHz konsiderohet veçanërisht i rëndësishëm për zhvillimin e rrjeteve të gjeneratës së re, pasi karakteristikat e tij teknike mundësojnë mbulim më të gjerë territorial me një numër relativisht më të vogël stacionesh transmetimi.
AKEP e ka cilësuar më herët këtë brez si prioritar për zhvillimin e 5G në Shqipëri, veçanërisht për zgjerimin e mbulimit jashtë zonave urbane.
A duhet të bëjnë diçka teleshikuesit?
Në këtë fazë, projektligji nuk parashikon ndërprerjen e transmetimeve televizive apo humbjen e kanaleve.
Qëllimi i procesit është pikërisht që kalimi në frekuencat e reja të kryhet duke garantuar vazhdimësinë e shërbimit.
Megjithatë, në varësi të mënyrës se si do të realizohet teknikisht migrimi, në fazën e implementimit mund të nevojiten informime të mëtejshme për përdoruesit e televizionit numerik tokësor.
Detajet operative pritet të përcaktohen gjatë koordinimit mes AMA-s, operatorëve televizivë dhe RTSH-së.
Një tjetër etapë e transformimit të spektrit televiziv
Kalimi i brezit 700 MHz nga transmetimet televizive drejt komunikimeve celulare është pjesë e një procesi më të gjerë europian për përdorimin më efikas të spektrit radio.
Në Shqipëri, ky proces do të sjellë një riorganizim të rëndësishëm të infrastrukturës së transmetimeve numerike tokësore dhe, paralelisht, hapjen e një prej brezave më të rëndësëm për zgjerimin e rrjeteve 5G.
Projektligji tashmë duhet të kalojë për shqyrtim dhe miratim në Kuvend përpara se të hyjë në fuqi.






